زنان بحرینی احتیاجی به پذیرش چندهمسری ندارند

پذيرش > تریبون > گزارش كمپين > زنان بحرینی احتیاجی به پذیرش چندهمسری ندارند

زنان بحرینی احتیاجی به پذیرش چندهمسری ندارند

29 فروردین 1390 - نویسنده: سواد همادا ترجمه: محبوبه حسین زاده - نسخه قابل چاپ

موزا، 30ساله است و چندین سال قبل ازدواج کرده، اما توانسته از لحاظ اقتصادی همچنان مستقل باقی بماند. او حتی وقتی که با شوهرش زندگی می کرد، با پولی که از راه معلمی به دست می آورد، به ساخت خانه شان هم کمک می کرد. ولی موزا خیلی دیر متوجه شد که چون خانه به اسم شوهرش است، اگر ازدواج شان به پایان برسد و یا شوهرش زن دیگری بگیرد، او نمی تواند هیچ ادعای قانونی درباره خانه شان داشته باشد. چون موزا هیچ جای دیگری برای رفتن نداشت و از طرفی نمی خواست بپذیرد تا از چیزهایی که به خودش هم تعلق داشت دست بکشد، دیگر هزینه های ساخت خانه را نداد و رنج دکوراسیون این خانه را با زن دوم شوهرش متحمل شد.

مردان مسلمان در بحرین همانند دیگر کشورهای حوزه خلیج فارس اجازه دارند تا چندهمسر داشته باشند. قانون شریعت به مردان اجازه می دهد تا حداکثر چهار همسر داشته باشند، هرچند شیعیان اجازه دارند تا از طریق ازدواج موقت یا متعه، تعداد زنان بیشتری داشته باشند.

ولی این طور نیست که چندهمسری بین زنان اینجا هم رایج و یا کاملا پذیرفته شده باشد. مطابق نتایج یک تحقیق که توسط سمیه الجودر در برنامه ملی بیماریهای جنسی قابل انتقال واگیردار در سال 2006 انجام شده، فقط 4درصد ازجمعیت تقریبی 500هزار نفری مردان این کشور بیشتر از یک همسر دارند.

مدافعان حقوق زنان می گویند که مردان زیادی در بحرین از قانون سوءاستفاده می کنند تا به زنان خسارت و آسیب وارد کنند.

به عنوان مثال عفاف الجمری، فعال حقوق زنان می گوید:« زنان توسط شوهران شان (بوسیله چند همسری)مورد سوءاستفاده قرار می گیرند، چون مردان زیادی از تهدید به ازدواج مجدد استفاده می کنند تا زنان شان را مجبور به اطاعت و فرمانبرداری کنند». الجرمی که اتفاقا دختر یک عالم شیعه بسیار محافظه کار است، ادامه می دهد:« چنین زندگی های پر از ترس و وحشتی، غیرقابل تحمل است». او می گوید به نظر می رسد که مردان زیادی « تفسیر نادرستی از قوانین و مقررات اسلامی» در امر ازدواج دارند.

او می گوید چندهمسری« بدون قید و شرط نیست» هرچند« می تواند در موارد معینی اجرا شود» مثل زمانی که زن بیماری های وخیم و خطرناکی دارد. الجمری می گوید مردانی می توانند بیشتر از یک همسر داشته باشند که پولدار و مرفه هستند و « با همسران شان به عدالت رفتار خواهند کرد». مدافعان حقوق زنان می گویند که متاسفانه به نظر می رسد که این امر بیشتر یک استثنا باشد تا یک قاعده. به عنوان مثال هنان 29ساله، در ازدواجی گیر افتاده است که شوهرش حضور ندارد و دخترشان بوسیله برادر هنان حمایت و نگهداری می شود.

هنان که همانند موزا تمایلی به ذکر کامل نامش ندارد، می گوید:« فکر نمی کردم که بعد از سالهای عاشقانه ای که با هم گذراندیم، زن دیگری بگیرد». « اگرچه کاملا شوک شده بودم، ولی این مساله را پذیرفتم. اما بدترین چیز وقتی اتفاق افتاد که او دیگر از دخترمان نگهداری نکرد و برادرم این وظیفه را برعهده گرفت».

او می گوید که این شرایط را تا سال قبل تحمل کرده و بعد از آن برای طلاق اقدام کرده ولی مجبور شده تا از این اقدام صرف نظر کند. مطابق گفته های هنان بی نهایت مضطرب که هرچند جدا از شوهرش زندگی می کند ولی همچنان متاهل باقی مانده، قاضی به او هشدار داده که شوهرش می تواند حضانت کامل دخترشان را بگیرد و می تواند ادعاهای هنان را در مورد بدرفتاری اش با « تاکید بر این واقعیت که داشتن چهار زن یک حق اسلامی برای مردان است» نپذیرید.

در این جامعه تحت سلطه مردان، هنان حتی با ابراز همدردی کمی از سوی فاطیما بوسندل، سخنران اسلامی، مواجه می شود؛ کسی که می گوید حق با قاضی است. بوسندل می گوید که هرچند برای هر زنی شاید تقسیم شوهرش با زن دیگری سخت باشد، ولی مردان در این مورد حق« غیرقابل تردیدی» برای داشتن بیشتر از یک همسر دارند.

او می گوید:« زنان باید آگاه باشند که هیچ قاضی ای به آنها فقط به این دلیل که شوهرشان، زنهای دیگری گرفته است اجازه طلاق نمی دهد». او اضافه می کند که اگر آنها می خواهند به ازدواج شان پایان دهند« باید شواهدی برای بدرفتاری شوهران شان ارائه دهند».

بوسندل تفکرات و ایده های منفی نسبت به چندهمسری را در نمایش های تلویزیونی عرب زبان، مورد انتقاد قرار می دهد:« من موارد زیادی را می شناسم که مردان یک زن با هم رابطه خوبی دارند». او می گوید:« یکی از نمونه های زیادی که به آن برخورده ام، مردی است که خودش نمی توانست بچه دار شود و با یک زن بیوه بچه دار ازدواج کرد». او می گوید که حالا آن مرد« به خوشی و شادی با دو همسرش در یک آپارتمان زندگی می کند و هر دو زن مشغول بزرگ کردن بچه ها هستند».

بوسندل با عصبانیت می گوید:« زنان مجرد در نیمه و یا اواخر سی سالگی، باید به جای ادامه زندگی تنها و خالی شان، مردان متاهل را بپذیرند».

اما جاسم السعیدی، قانون گزار، که سه همسر دارد، از جمله کسانی است که مخالف ترویج چندهمسری است. او هم همانند الجمری می گوید که این امر باید به افرادی محدود شود که از لحاظ اقتصادی و فیزیکی شایستگی داشتن بیشتر از یک همسر را دارند.

این قانونگزار پنجاه و چندساله تعریف می کند:« وقتی که 19ساله بودم با زن اولم ازدواج کردم، با دومی وقتی که 29ساله بودم و با آخری در اواخر سی سالگی». «... (من) به خاطر توانایی های اقتصادی، برای آنها خانه های جدا از هم گرفتم. برای بیشتر بحرینی های معمولی داشتن چنین زندگی تجملاتی سخت است».

ولیکن برخی فعالان زنان می گویند که راهی وجود دارد تا زنان مجبور نباشند ازدواج هایی را که بدون اجازه آنها «چندتایی» شده است، تحمل کنند.

شهزلان خامس از اتحادیه زنان بحرین می گوید اولین نسخه نوع جدیدی از قراردهای عقد را نوشته است که « می تواند شامل شروط مناسبی شود که نه تنها می تواند مانع مردان از ازدواج مجدد شود، بلکه شامل همه مطالبات مردان و زنان برای پیشگیری از مشکلات زناشویی می شود».

او اضافه می کند:« شوهران زیادی زنان شان را مجبور می کنند تا شغلشان را رها کنند، بچه های زیادی داشته باشند، و یا به خانواده هایشان کمک مالی نکنند». « پس شروطی هم که بتواند از حقوق زنان بعد از ازدواج حمایت کند، می تواند شامل این شروط شود. گاهی زنان می توانند شرطی را تعیین کنند که آنها را قادر می سازد تا هر وقتی که می خواهند طلاق بگیرند و یا حضانت بچه هایشان با آنها باشند».

گروه حقوق بین الملل خانه آزاد می گوید که در حالی که بحرین کنوانسیون رفع همه اشکال تبعیض علیه زنان سازمان ملل را در سال 2002 تصویب کرده است« ولی تحفظ هایی در مواد مرتبط با قانون خانواده، برابری، آزادی تغییر مکان و مسکن داشت».

ارسال به بالاترین ، توییتر ، فریندفید ، فیسبوک

در همين بخش :

دهمین دورۀ مراسم تندیس صدیقه دولت آبادی ۱۳۹۲

کارت پستال‌هایی به بهانه‌ی هشت مارس و به یاد همه‌ی مبارزین راه برابری

بیانیه بیش از 350 تن از مدافعان حقوق زنان به مناسبت روز جهانی زن؛ زنان هر روز فرودست‌تر می‌شوند

لباسی که برای تن ما دوخته اند! /اعظم بهرامی

چالش‌ها و چشم‌انداز فعالیت مدنی زنان

ديگر بخش ها :