دعا قربانی سانسور - تغییر برای برابری

پذيرش > سایت نوشته ها > دعا قربانی سانسور

خشونت های ناموسی

24 اردیبهشت 1387 - قلندرنامه - نسخه قابل چاپ

خارج از دستور: این متن گزارش خبری نشستی با مضمون قتل های ناموسی است که بنا بود در اعتماد چاپ بشه که بعد از دو بار رفتن توی صفحه، در نهایت حذف شد. در ضمن به خاطر اینکه متنی که برای روزنامه نوشته بودم را عینا ذکر می کنم، نوشته کمی خشک است.

"دعا" قربانی دگماتیسم

نشستی آسیب شناسی و تجزیه و تحلیل پدیده قتلهای ناموسی، از سوی انجمن غیر دولتی "تیروژ" در شهرستان سردشت برگزار شد. این مراسم در سالمرگ "دعا ابراهیم خلیل" و با عنوان "دعا"قربانی دگماتیسم برگزار شد.

"دعا ابراهیم" همان دختری است که سال گذشته فیلم قتل فجیع او به صورت سنگسار در اینترنت و گوشی های موبایل پخش شد. علت قتل این دختر 17 ساله کرد، خروج از دین یزیدی و گرویدن به دین اسلام و برقراری رابطه ی نا مشروع با یک جوان مسلمان بود که این مساله در آیین ایزدی، به مثابه حکم ارتداد در اسلام و نحوه ی مواجهه با خارج شدگان از دین اسلام است . لذا خانواده ی دعا ابراهیم بر اساس اعتقادات دین خودشان، "دعا را به قتل رساندند" .

در این مراسم که با استقبال شهروندان روبرو شد، پس از خواندن بیانیه کمیته زنان انجمن "تیروژ" فیلم کوتاه "هاوار"(فریاد) به نمایش گذاشته شد. این فیلم در رابطه با قتل های ناموسی است که به کارگردانی رحیم ذبیحی، در شهر "بانه" ساخته شده است. سپس فریدون ملایی و مهدی بیگ زاده، مطالبی درباره قتل های ناموسی ارئه دادند.

در ادامه برنامه میزگردی با موضوع بررسی قتل های ناموسی، از سه دیدگاه حقوقی، جامعه شناختی و روانشناختی برگزار شد.

عثمان مزین، کارشناس ارشد حقوق در این میزگرد، با اشاره به اینکه در ایران مخصوصا پس از انقلاب، گرایش قابل توجهی بر دخالت باورها و اعتقادات فقهی در قانون گذاری دیده می شود، گفت: " دفاع مشروع از جمله علل موجهه جرم قتل نلموسی است که موجب زایل شدن وصف مجرمانه ی عمل مدافع و جرم نشناختن آن است. چون که مهاجم مرتکب تعرضی که نفی حق است شده و مدافع آن نفی را نفی می کند ؛ در نتیجه حق را اجرا کرده و در مقام تعارض دو حق مهاجم و مدافع حق مدافع ارجح داده می شود. در نتیجه به لحاظ جرم نبودن عمل ارتکابی ، موضوع قابل تعقیب نبوده و دادگاه به استناد مواد 61 قانون مجازات اسلامی و ماده 15 قانون مسئولیت مدنی حکم برائت مدافع صادر و از مسئولیت کیفری و جبران خسارات مبری خواهد بود ."

مزین با اعلام اعتقاد به اینکه قتل های صورت گرفته تحت عنوان قتل های ناموسی - بر اساس تصورات قاتلان- مورد حمایت قانون گذار نبوده اشاره کرد: "صرفا" در چارچوب ماده 630 قانون مجازات اسلامی و با رعایت تمامی شرایط و ارکان آن، که باید شوهر مرد اجنبی را درحال زنا با همسر خود مشاهده کند و به تمکین زن خود آگاه باشدف می تواند همسر و مرد اجنبی ( هر دو ) را بکشد اما چنان چه زن به اجبار و اکراه به این کار وا داشته شود فقط می تواند مرد اجنبی را بکشد ."

این حقوقدان در ادامه گفت: " با توجه به لرزان بودن پایه های فقهی این ماده، وجود اختلافات شدید بین فقها در این باره، ذکر نشدن آن در مبحث حدود ( مجازات الهی )، بیم سوء استفاده افراد از این حق شوهران ، نامشخص بودن تمکین ظاهری یا واقعی زن و احتمال افزایش ریختن خون مسلمانان، بقای این ماده قانونی و قائل شدن حق اعمال مجازات برای مردان، فاقد محمل منطقی و مصلحت اجتماعی است ."

در ادامه برنامه یوسف عباس زاده، روانشناس، قتل ناموسی را پدیده دهشتناک به یادگار مانده از فرهنگ منحط قبیله گرایی خواند و قتل های ناموسی را محصول جامعه ای دانست که اینگونه معرفی کرد؛ " چامعه ای که مردمش بقایشان به اندیشه و علم مدرن وابسته است اما هنوز به آن باور وآگاهی ندارند .تمام زندگیشان را محصولات علم جدید کنترل و اداره می کند اما به ریسمان خرافه و سنت ناکارآمد چنگ زده اند .والدینی که روحشان را استبداد خانوادگی اکسیده کرده است و راه خلاقیت وآزاداندیشی و تجارب نو را بر نسل جدید بسته اند."

عباس زاده افزود:" این فضای ناسالم اجتماعی ، مشکلات روانشناختی از جمله عدم آموزش مهارتهای زندگی ، عدم وجود قوانین کارساز روانشناختی مانند قانون تنبیه برای قاتلان ناموسی در قالب قانون و دادگستری ، وجود مبلغان تاریک اندیش فرهنگ سنتی و قبیله ای ، فلسفه ی از بنیاد ویران تقدیر گرایی ، تعصب مداری ، رفتار در حصار بلند تابو ها و پیروی از آموزه های مردمدارانه ، همه دست به دست هم داده اند تا در این سرزمین و در قرن بیست ویک هنوز انسانهای بیگناه قربانی شنیع ترین نوع خشونت علیه زنان یعنی کشتن وحذف فیزیکی شوند ."

در ادامه میزگرد، ابوبکر شریعت پناه، کارشناس علوم اجتماعی، با بررسی فاجعه قتل های ناموسی در ساختار اجتماع، اشاره کرد:" این حادثه متضمن یک پیام هولناکی برای جامعه ماست. در قضیه دعا ابراهیم خشونت اجتماعی به اوج خود می رسد خشونتی که بی محابا و به صورتی کاملا عریان و عیان روی نشانه را به جنس مخالف خود می اندازد و ترا‍ژدی دردناکی را خلق می کند."

شریعت پناه دو دلیل را به عنوان متغیرهای مستقل در مساله قتل "دعا" بررسی کرد، تقویت روحیه قبیله گرا در یک مقطع تاریخی مشخص و اعتراض علیه سرکوبگری، به صورتی نمادین و غیر مستقیم.

کارشناس علوم اجتماعی، پس از بررسی تفصیلی این متغیرها، چنین نتیجه گیری کرد:" علیرغم پیشرفت تکنولوژی و گسترش سریع آن در جهان و همچنین تحولاتی اساسی که در ایستارها و نگرشهای جوامع مختلف به وجود آمده، مسئله قتل و عام زنا ن بطور کلی و فجایح نظیر کشتن دعا ابراهیم به طور خاص خود نمایان گر این است که بر خلاف پنداشت بسیاری از تحلیل گران ، پیشرفت و توسعه جوامع ، بسط تکنولوژی و به عبارتی عقلانیت ابزاری نمی توان منجر به تغییر اساسی در بینش انسانها شود. هنوز می توان به جرأت گفت نظام پدر سالاری به صورت قوی و فزاینده و در پوشش های گوناگون باز تولید می شود و این قضیه می تواند برای جامعه کردی صادق باشد. "

قلندرنامه

ارسال به بالاترین ، توییتر ، فریندفید ، فیسبوک

در همين بخش :

یک خبر تلخ؟ یک قانون‌شکنی؟ یک تصمیم بخشنامه‌ای جدید؟

چرا بایست به سکسوالیته پرداخت؟ / نفیسه آزاد

آزارجنسی خانگی؛ «قربانی» نه، «نجات یافته»

زنان، بزرگترین بازندگان بهار عرب

سانسور از دیدگاه جنسیتی/الهه‌ امانی

ديگر بخش ها :