خرمشاهی در رابطه با اعدام متهم به قتل داداشی ؛ قاتل این فرد زیر 18 سال است و اعدام او برخلاف کنوانسیون حقوق کودک

در آستانه روز جهانی کودک، اعدام کودکی دیگر در راه است. خبرگزاری مهر از اعدام علی رضا محسنی، متهم به قتل قوی ترین مرد ایران، در روز 30 شهریور خبرداد. در آستانه روز جهانی کودک باید پرسید این همه تعجیل برای اعدام یک کودک زیر 18 سال برای چیست؟ چرا هنوز در ایران دادگاه کودکان وجود ندارد؟ آیا پخش چند برنامه شاد برای پاسداشت روز کودک برای کرامت انسانی این قشر آسیب پذیر کفایت می کند؟

مریم رحمانی-تاقانون خانواده برابر- «جمهوری اسلامی ایران با فاصله در صدر کشورهایی قرار دارد که هنوز حکم اعدام کودکان در آن اجرا می‌شود. اساسا ایران، عربستان سعودی، پاکستان، سودان و یمن تنها کشورهایی در جهان هستند که هنوز افراد زیر ۱۸ سال را اعدام می‌کنند.»

به گزارش همشهری آن لاین قضات دیوان چند روز قبل حکم قصاص متهم ردیف اول این پرونده را تأیید کردند. به این ترتیب حکم صادره برای استیذان (اخذ موافقت رئیس قوه‌قضاییه با اجرای حکم قصاص) به دفتر آیت‌الله لاریجانی فرستاده شد و او با اجرای حکم قصاص متهم موافقت کرد. پس از استیذان نیز پرونده به اجرای احکام دادسرای کرج فرستاده شد تا مقدمات قانونی برای اجرای حکم انجام پذیرد. به گزارش مهر قاتل روح الله داداشی فردا در ملا عام اعدام می شود.

عبدالصمد خرمشاهی وکیل دادگستری در اعتراض به اجرای حکم اعدام قاتل روح الله داداشی گفت: قاتل این فرد زیر 18 سال است و اعدام او برخلاف کنوانسیون حقوق کودک است.

خرم شاهی تاکید کرد: ایران به کنوانسیون حقوق کودک پیوسته است بر اساس مفاد این کنوانسیون فرد زیر 18 سال را درصورت را نباید اعدام کرد. در گذشته هم مجازات فرد زیر18 سال را که مثلا در 16،17 سالگی مرتکب به قتل شده بود تا پایان 18 سالگی به تعویق می انداختند تا خلاف پیمان نامه های بین المللی عمل نکرده باشند.

این وکیل ادامه داد: باید دید چه ضرورتی و چه انگیزه ای وجود داشته که اولا محاکمه در اسرع وقت صورت گرفته و بعد هم دادنامه ظرف 4 روز در دیوان عالی کشور تایید و برای اجرای حکم فرستاده شده است.

خرم شاهی تاکید کرد: معمولا زمانی که جرمی صورت گرفته است که بسیار تکان دهنده بوده، برای گرفتن درس عبرت یا تشفی جامعه رسیدگی به آن پرونده به سرعت انجام می شود. اما در این مورد باید پرسید چه دلیلی وجود داشته که رسیدگی به این پرونده و دستور اجرای اعدام با این سرعت انجام شده است. خرم شاهی تصریح کرد: در مورد این پرونده هیچ کدام از این ضرورت ها به نظر نمی رسد که وجود داشته باشد.

این وکیل خاطرنشان کرد: درست است که مجرم باید مجازات شود اما اعدام فرد زیر 18 سال هم خلاف معاهده های بین المللی است که ایران به آن ها پیوسته است ضمن اینکه متهم شروع کننده دعوا هم نبوده است بلکه مرحوم داداشی خود دعوا را شروع کرده است.همچنین قاتل جز اراذل و اوباش نبوده است.

خرم شاهی در پایان افزود: در اجرای مجازات هم نباید حقوق متهم را زیرپا گذاشت و اگر این اعدام فردا انجام شود بازتاب خوبی برای تشکیلات قضایی ایران ندارد.

همچنین مینا جعفری وکیل دادگستری به تا قانون خانواده برابر گفت: ایران کنوانسیون حقوق کودک را با شرط تحفظ پذیفته است. بر اساس این شرط دولت ایران تا زمانی که مفاد کنوانسیون با شرع مخالفت نداشته باشند به آن متعهد می ماند. او ادامه داد: در این سالها همواره شاهد اعدام کودکان زیر 18 سال بوده ایم نمونه اخیرش هم بهنود است.

زهره ارزنی نیز تاکید کرد: رویه عمومی در دادگاه های ایران اعدام پس از 18 سال است و این متهم هنوز 17 ساله است. قاضی در دادگاه باید شان کودک را رعایت کند.

سن مسئولیت کیفری در ایران

ماده 1210 قانون مدني ايران به ويژه تصريح مندرج در تبصره 1 اين ماده سن بلوغ را براي پسر 15 سال تمام قمري و براي دختر 9 سال تمام قمري دانسته است و چون تعميم آن به سن کيفري هم ابهام داشته در اين زمينه از شوراي عالي قضايي استفساري به عمل آمده است و نظريه تفسيري اين شورا سن بلوغ يادشده را شامل سن مسووليت کيفري هم دانسته اند هرچند بعدها ديدگاه هاي ديگري مطرح شده و از جمله دستور توقف صدور احکام اعدام براي افراد زير 18 سال توسط آيت الله شاهرودي و نيز لايحه تشکيل دادگاه هاي اطفال پيشنهادي قوه قضائيه در سال 1384 مغاير با اين نظريه تفسيري است اما به هر صورت نظريه تفسيري شوراي عالي قضايي تا سال ها مجري بوده و هنوز برخي به آن استناد مي کنند و آن را معتبر مي شمارند.

آیا وقت آن نرسیده است که قانون گذار بین سن مسئولیت کیفری و سن بلوغ و تکلیف شرعی تمایز قائل شود؟ آیا هنوز داشتن دادگاه های کودک برای ایران زود است؟ چند کودک دیگر باید اعدام شوند تا قانون گذار شاید یادش بیاید که یکی از وظایفش حمایت از تمام اقشار جامعه به خصوص کودکان که یکی از اقشار آسیب پذیر جامعه هستند، است؟