نان آوران کوچک، فراموش شدگان روز جهانی کودک

کلمه: روز جهانی کودک امسال با شعار کودک، جامعه و خانواده در حالی با مراسم نمادین هر ساله پرواز بادبادک‌ها برگزار شد که بر اساس آمارهای اعلام شده بهزیستی کشور ۸۵ درصد کودکان تحت پوشش مراکز و خانه های کودک بدسرپرستند و نخ هیچیک از این بادبادک‌ها در دستان مردانه و زنانه کودکان کار و بچه های کانون اصلاح و تربیت فشرده نمی‌شود.

به گزارش ایلنا به رغم وارد شدن بیش از ۱۵ دستگاه به موضوع با ابلاغ رسمی وزیر آموزش و پرورش در بنرهای رنگینی که این شعار جهانی برای تاکید بر نظام تکریم کودک در جامعه و خانواده نصب می‌شود جایی برای حتی یک تصویر نمادین از کودکان بی‌سرپرست که به اجبار به جای تحصیل سر از زباله ها برای جستجوی کالاهای بازیافت و کارگاه‎های پنهان و آشکار برای چرخاندن چرخ سنگین زندگی خانواده درآورده‌اند، به واسطه نزاع یا اجیر شدن در گروه مافیای مواد مخدر راهی کانون اصلاح و تربیت شده و یا مظلومانه توسط والدین بی‌تعهد شکنجه و آزار و اذیت دیده و قربانی می‌شوند، پیش بینی نشده است.

اساسا در ستاد برگزاری روز جهانی کودک که امسال از یک دستگاه متولی، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، فراتر رفته و به وزارت آموزش و پرورش و بهزیستی و بهداشت و درمان و وزارت کشور توسعه یافته، جایی برای کودکان کانون اصلاح و تربیت، کودکان زباله گرد، نان‌آوران کوچک، کودکان بدون هویت حاصل از ازدواج دختران ایرانی با خارجی‌های مهاجر و کودکان بازمانده از تحصیل حتی در شعار جهانی نیست.

کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان: از بچه‌های کانون اصلاح و تربیت اطلاعی نداریم

مسئول روابط عمومی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان مرکزی هر چند روز جهانی امسال را به واسطه درگیری بسیاری از دستگاه‌ها با این روز پربارتر می‌داند، اما متذکر می‌شود که کانون طبق برنامه‌های هرساله یک هفته با کانون برنامه‌هایی برای بچه‌های خود و مهدها دارد که پرواز بادبادکها و نمایش فیلم و نقاشی آزاد از جمله‌ آنهاست.

نوروزی در رابطه با بچه‌های کانون اصلاح و تربیت و کودکان کار متذکر می‌شود: تا به حال برنامه‌ای برای بچه‌های کانون اصلاح و تربیت پیش‌بینی نشده و در این رابطه نیز مذاکره‌ای با متولیان این کودکان نشده است.

به گفته نوروزی از کودکان کار آماری در دست نیست، اما بهزیستی قطعا در برنامه‌اش این بچه‌ها را نیز جای داده است.

نوروزی کودکان با نیازهای ویژه (معلولین) را از جمله کودکانی عنوان می‌کند که یک روز در این هفته به آنها اختصاص دارد و متولی برگزاری این روز برای آنان بهزیستی است.

وی دبیر ستاد را آموزش و پرورش و اعضای آن را دستگاه هایی مثل کانون پرورش فکری، بهزیستی، مرکز بهداشت، کمیته امداد،سازمان تبلیغات اسلامی، میراث فرهنگی و… عنوان می‌کند که باید ۴۱ وظیفه ای را که به آنان ابلاغ شده در این هفته عملیاتی کنند.

بهزیستی: آمار کودکان کار محرمانه است

همتا معاون امور اجتماعی بهزیستی استان آماری از کودکان کار نمی‌دهد، اما می‌گوید: کودکان کار برای ما شناخته شده‌اند و پول توجیبی می‌گیرند و در مراسم روز جهانی کودک نیز از آنان دعوت می‌شود.

هرچند او نیز گستردگی کار در کودکان را در کارگاه‌های پنهان، کارهای خانگی و مزارع و شراط نامساعد زندگی کودکان بدسرپرست را می‌پذیرد، اما راهی قانونی برای شناسایی این کودکان در دستگاهی که قانون آن را متولی حمایت از کودکان آسیب دیده می‌داند، به جز مرکز اورژانس اجتماعی ۱۲۳ سراغ ندارد.

او در رابطه با بچه های کانون اصلاح و تربیت نیز می‌گوید:‌« دستگاه قضایی و اداره زندان‌ها متولی این بچه‌ها هستند و در برنامه‌های بهزیستی چیزی در رابطه با این کودکان تعریف نشده است.

کانون اصلاح و تربیت: برای بچه های کانون در روز جهانی کودک پیش بینی برنامه‌ای نشده است

مسئول کانون اصلاح و تربیت شهرستان اراک نیز آماری از این بچه‌ها نمی‌دهد. اما ۱۵ درصد بچه‌ها را زیر ۱۵ سال و مابقی را تا ۱۷ سال عنوان می‌کند.

به گفته آخوندی ۸۰ درصد این کودکان خانواده‌های متلاشی، فرزندان طلاق یک یا هر دو والد در زندان هستند که اعضای خانواده‌هایشان حداقل یکبار طعم زندان را چشیده‌است.

وی در رابطه با تحصیلات این بچه‌ها می‌گوید: ۹۰ درصد آنها اصلا درس نخوانده‌اند و قبل از اینکه وارد کانون شوند، به کاری اشتغال داشته‌اند.

آخوندی والدین این بچه‌ها را شناسنامه‌ای دانسته و تصریح می‌کند:‌ آنها اگر این والد را که در حیاتشان فقط نقش داشته‌اند،نداشته باشند بهتر است.

مسئول کانون اصلاح و تربیت شهرستان اراک درصد بازگشت مجدد این کودکان به کانون را ۳ تا ۴ درصد عنوان کرده و متذکر می‌شود: بچه‌ها در این محیط امنیت، حداقل ۳ وعده غذایی، امکان آموزش و استفاده از تلویزیون و تماس بدون تنش با هم سن و سالان را به وضوح حس می‌کنند و متاسفانه گاه برای گریز از از شرایط نامساعد بیرون و پناه آوردن به مکانی که برایشان امن و آرامش دهنده است،دوباره مرتکب جرم می‌شوند تا به این محیط بازگردند.

آخوندی می‌گوید: بازی و آموزش در حد امکانات اداره زندانها برای این کودکان فراهم شده است اما در فرصتهای تعریف شده مثل روز جهانی کودک شاید به دلیل شرایط خاص این بچه‌ها جایی نداشته و ندارند و تاکنون حتی در محیط کانون برای آنها پیش‌بینی خاصی نشده است.

کودکان بازمانده از تحصیل و بچه‌های بدون هویت بدون آمار مشخص

بر اساس آمارهای موجود ۵/۴ میلیون کودک در ایران به دلیل شرایط بد اقتصادی و عدم دسترسی به امکانات از تحصیل بازمانده‌اند. این آمار به جز آمار ۲۲هزار کودک بدون هویت است که اداره کل اتباع خارجی استانداری تهران در سال گذشته اعلام کرده است.

از این آمار غیر رسمی و رسمی کشوری بر اساس آنچه کریم‌زاده مدیرکل آموزش و پرورش استان مرکزی مدعی آن است، حدود ۲۰۰ کودک بازمانده از تحصیل و بدون هویت مربوط به استان مرکزی است،

این در حالی است که به گفته مسئولین قضایی استان در شهر ساوه آمار کودکان بدون هویت حاصل ازدواج دختران ایرانی با افاغنه غیر مجاز روز به روز در حال افزایش است و به گواه مسئول کانون اصلاح و تربیت شهرستان اراک ۹۰ درصد کودکان این مرکز فاقد تحصیلات اولیه هستند (همان کودکان بازمانده از تحصیل) از کودکان بدون هویت نیزبر اساس آنچه امور اتباع در استان عنوان می‌کند آمار رسمی در دست نیست. کودکانی که توسط مافیای مواد مخدر و باندهای تکدیگری ربوده و یا اجیر می‌شوند و بی‌آنکه کسی از وجود رسمی آنها مطلع باشد در خفا زندگی کرده و قربانی می‌شوند.

یک هفته با کودک از جنس کودکان نشان‌دار

روز جهانی کودک، یک هفته با کودک، اگرچه امسال ده‎ها متولی دارد و هر دستگاه موظف شده بر اساس توانائی‌هایش کودکان را شناسایی و حداقل در روزی که به نامش نام‌گذاری شده مسئولیت جامعه و افراد خانواده را نسبت به او نشان دهد، اما مثل همیشه در این جشن به رغم متولیان بسیار بازهم خیلی‌ها جا‌ می‌مانند و حتی از میان نشاندارها کودکان مهد، کودکان دبستانی و احیانا کودکان کار، هم فرصت به همه نمی‌رسد تا بادبادک در دست آرزوهایشان را فریاد کنند.